|

Menu

Mediaverklarings

Lex Libertas veroordeel Lamola-gesteunde dreigemente teen instellings wat hul oor Suid-Afrika uitspreek

Dr. Ernst Roets
09/10/2026

‘As iemand vals inligting versprei, is die antwoord eenvoudig: identifiseer die vals stelling, lê die getuienis voor en stel die rekord reg. Dit is hoe mense wat in die waarheid belangstel optree.’

Lex Libertas het die ANC se voorstelle om Suid-Afrikaanse burgers en burgerlike samelewingsorganisasies wat internasionaal oor die krisis in Suid-Afrika skakel, aan bande te lê, ten sterkste veroordeel. Die Minister van Internasionale Betrekkinge en Samewerking, Ronald Lamola, het sy steun aan hierdie voorgestelde optrede toegesê.

In sy bevordering van hierdie drakoniese voorstel het Supra Mahumapelo, voorsitter van die Parlement se komitee oor internasionale betrekkinge, Lex Libertas en verskeie ander instellings by die naam genoem, gesuggereer dat hul betrokkenheid in Washington, D.C. as hoogverraad beskou kan word, en gevra vir wetgewing wat dit moontlik sou maak om burgers van hul burgerskap te ontneem. Ander senior ANC-verteenwoordigers het voorgestel dat die betrokkenes vervolg moet word, terwyl Lamola die breër oproep tot optrede ondersteun en gesê het dat die uitvoerende gesag maatreëls sal ondersoek teen mense wat, in sy woorde, internasionaal ‘waninligting’ oor Suid-Afrika versprei.

‘’n Ernstige poging om tussen waarheid en valsheid te onderskei, behoort verwelkom te word, maar dit is geensins wat hier gebeur nie,’ sê dr. Ernst Roets, uitvoerende direkteur van Lex Libertas. ‘As iemand vals inligting versprei, is die antwoord eenvoudig: identifiseer die vals stelling, lê die getuienis voor en stel die rekord reg. Dit is hoe mense wat in die waarheid belangstel optree.’

‘Dié wat ons nou dreig, het nie eens probeer aantoon dat ons bewerings vals is nie. Inteendeel, hulle probeer ’n misleidende politieke meesterverhaal in stand hou deur ongemaklike feite as “waninligting” te etiketteer en dié wat dit kommunikeer, te dreig.’

Roets sê Lex Libertas is daarvan oortuig dat ’n objektiewe beoordeling van die betrokke kwessies sal aantoon dat die instellings wat nou daarvan beskuldig word dat hulle valshede versprei, herhaaldelik regmatige en verifieerbare kommer geopper het, terwyl die Suid-Afrikaanse regering te dikwels met ontkenning, onderspeling of oneerlike afleiding gereageer het.

Lex Libertas sê die dreigemente moet nietemin ernstig opgeneem word.

‘Vryheid van uitdrukking is nie ’n guns wat deur die regering toegestaan word nie. Dit is ’n basiese en onvervreembare vryheid. Selfs Suid-Afrika se Grondwet, ten spyte daarvan dat die regering nou die taal van legaliteit teen sy kritici inspan, beskerm uitdruklik in artikel 16 die vryheid om inligting en idees te ontvang en oor te dra. Artikel 20 gaan verder en bepaal ondubbelsinnig dat geen burger van burgerskap ontneem mag word nie.’

Roets sê die voorstelle is veral ontstellend in die onmiddellike nadraai van die Witkruisprojek in Washington, D.C., waar Lex Libertas ’n gedokumenteerde verslag oor politieke aanhitsing, plaasaanvalle, rasgebaseerde wetgewing, bedreigings vir eiendomsreg en moontlike oplossings voorgelê het, terwyl daar met Amerikaanse beleidmakers en die breër publiek geskakel is.

‘Die tydsberekening is veelseggend. Die internasionale meesterverhaal wat die regering probeer handhaaf, word toenemend bevraagteken. Lex Libertas se Witkruisprojek het getoon dat ’n groeiende aantal mense internasionaal bereid is om na getuienis te luister wat die amptelike weergawe van gebeure weerspreek.’

‘Wat ons nou sien, lyk toenemend na die desperate reaksie van ’n politieke elite wat kan sien dat sy gesag en geloofwaardigheid verswak. In plaas daarvan om kritiek te beantwoord, wil hulle sterker magte teen die kritici hê.’

Roets het benadruk dat niemand wat by regmatige voorspraak deur die burgerlike samelewing betrokke is, deur hierdie dreigemente afgeskrik behoort te word nie.

‘In ons geval sal presies die teenoorgestelde gebeur. As die Suid-Afrikaanse regering op internasionale ondersoek reageer deur organisasies wat hulle in die buiteland uitspreek te dreig, word daardie reaksie self deel van die saak waarvan die internasionale gemeenskap kennis moet neem.’

‘Lex Libertas sal daarom sy internasionale voorspraak verskerp. Ons sal voortgaan om met belanghebbendes binne en buite Suid-Afrika te skakel. Dit sluit beleidsinstellings, mediaorganisasies, burgerlike samelewingsvennote en buitelandse regerings in wat bereid is om te luister en tot ’n vryer, veiliger en welvarender Suid-Afrika by te dra. En wanneer ons dit doen, sal ons voortaan ook verduidelik dat senior lede van die Suid-Afrikaanse politieke elite openlik vervolging, beperkings en selfs maatreëls rakende burgerskap bespreek teen diegene wat hul weergawe van gebeure internasionaal bevraagteken.’

Lex Libertas verwerp ook die bewering dat sulke voorspraak inherent vyandig teenoor Suid-Afrika is.

‘Die politieke elite is nie Suid-Afrika nie. Om verifieerbare feite bekend te maak, diegene wat politieke mag uitoefen te kritiseer en steun vir oplossings te werf, is hoegenaamd nie hoogverraad nie. Om regeringsmislukking bloot te lê, is nie ’n aanval op die land nie, maar ’n poging om dit van vernietigende kragte te red.’

‘As die regering wil hê dat die internasionale kritiek moet ophou, is daar ’n veel eenvoudiger oplossing as om sy kritici te dreig: spreek die probleme aan.’

‘Ons sal nie geïntimideer word om stil te bly nie. Indien enigiets, bevestig hierdie dreigemente waarom die werk moet voortgaan — en waarom dit nou uitgebrei moet word.’